terug naar overzicht

Nascholingen moeten meer aansluiten op de verwachtingen en vaardigheden van leraren

Deskundigheid

Uit een bevraging in november 2015 bij 476 leraren van secundaire scholen in Vlaanderen, blijkt dat 16% van de leraren stress ervaart bij het idee dit te moeten inzetten tijdens de les. De tijdsdruk en gebrek aan kennis en vaardigheden liggen aan de oorzaak voor het beperkte ICT-gebruik in de les. De oudere vrouwelijke leraren kampen hiermee het meest en zij trachten deze onzekerheid op dit moment niet weg te nemen door ICT-bijscholingen te volgen. Deze nascholingen spelen immers vooral in op meer gevorderde vaardigheden en leraren die reeds een positieve attitude ten aanzien van technologie in de klas hebben.

Gemiddeld volgen leraren drie bijscholingen per schooljaar, waarvan één ICT-gerelateerd. Toch blijken ICT-bijscholingen hun doel voorbij te gaan, want leraren die meer stress ervaren om met ICT aan de slag te gaan volgen juist minder ICT-bijscholingen dan zij die minder stress ervaren. Vooral leraren tussen 51 en 60 jaar, en vooral vrouwelijke leraren, voelen zich nerveus en ongemakkelijk als ze ICT gebruiken in de klas. Dit zijn de Bezorgde Betty’s en Traditionele Tanja’s onder de leraren. Samen maken zij ongeveer een vierde uit van de totale populatie aan leraren. Indien dieper ingegaan wordt op de drempels om met ICT aan de slag te gaan tijdens de les, worden gebrek aan vaardigheden en tijd vaak in een en dezelfde adem aangehaald. Doordat men het gevoel heeft te weinig onderlegd te zijn om ICT in de les te gebruiken, vindt men het heel tijdrovend om dit nog aan te leren. Onze bevindingen tonen dus aan dat toekomstige bijscholingen meer dienen in te spelen op de huidige vaardigheden van verschillende types leraren, en op de oorzaak van onzekerheid en nervositeit.

 

De overheid leverde reeds belangrijke inspanningen op dit gebied. In een project rond nascholing werden zo in iedere provincie nascholingsorganisaties opgericht. Tienduizenden leraren volgden vormingen, maar bij de evaluatie bleek dat leraren de inzichten niet in de praktijk konden gebruiken. Leraren kregen bijvoorbeeld les over het werken met moderne pc’s, maar konden in de klas of op school enkel oude pc’s gebruiken. Vormingen moeten dus niet enkel aangepast worden aan de vaardigheden, maar ook aan de verwachtingen en noden van leraren en scholen. Op dit moment wordt van overheidswege enkel nog ingezet op het vormingstraject ‘Mediacoach’, dat zowel financieel als in tijd en werklast heel intensief is, maar qua omvang heel beperkt blijft.

 

We vroegen ook aan 110 ICT-coördinatoren en directieleden wat volgens hen de belangrijkste drempels zijn omtrent nascholingen in ICT. Hierbij werd de planlast en tijdsinvestering vaak aangehaald (verplaatsing, vervanging van de leraar,..). De Vlaamse overheid wil zorgen voor een e-learning als nascholingskanaal voor leraren, dat zou kunnen inspelen op deze hindernis. Verschillende spelers onderzoeken de mogelijkheden en drempels omtrent e-learning en massive open online courses (MOOC’s). Een sterkte hiervan is dat de leraar zich niet meer hoeft te verplaatsen en de bijscholing vanuit zijn of haar omgeving kan volgen. De voornaamste drempel van e-learning is dat de meeste cursussen op dit moment enkel beschikbaar zijn in het Engels.


Toekomstige bijscholingen dienen in te spelen op de oorzaken van ICT-onzekerheid om zo de drempel om ICT in de les te gebruiken te verlagen

EduTab-Team

De grootste barrières om ICT in te zetten zijn onkunde en onwetendheid van mijn kant, ik heb zelf geen gsm en kan niet met een laptop werken. Het gebruik ervan vergt veel inspanning. Leerlingen kennen hier veel meer van, ik voel mij dan een 'beetje dom'

lerares, ASO, 54 jaar

Poll Maker
Bronnen:
  • vragenlijststudie najaar 2015